สรีระแห่งการใช้ห้องสุขา

ดิฉัน / STORY / สรีระแห่งการใช้ห้องสุขา

ห้องน้ำหรือที่เราเรียกว่าห้องสรีรสำราญในกาลก่อน เป็นห้องที่มีความหมายมากสำหรับสุขภาพ แม้จะด้อยความหมายในเรื่องภาษิตอยู่บ้างว่าสร้างห้องน้ำหน้าบ้าน

shutterstock_306463214-1

แต่ห้องน้ำในปัจจุบันถูกสร้างอย่างสะดวกสบายหรูหรา ห้องน้ำในห้างใหญ่บ้านเรามีสุขภัณฑ์อย่างดีครบครัน บางแห่งสามารถอาบน้ำได้ ห้องน้ำในกรุงโตเกียวเป็นห้องน้ำอัจฉริยะควบคุมด้วยคอมพิวเตอร์ หรืออย่างห้องน้ำที่ขึ้นชื่อในห้างแฮร์รอดส์ที่กรุงลอนดอนนั้นมีน้ำหอมและโคโลญจน์ให้ใช้จนหอมฟุ้ง (ค่าเข้าก็ฟุ้งตาม)

ความสบายเช่นนี้มีส่วนดีตรงที่ทำให้คนใช้บริการได้อย่างสะดวกใจ แต่ข้อเสียก็มีอยู่ครับ ตรงที่สบายมากไป

ยกตัวอย่างง่ายๆว่าความสบายของห้องน้ำทำร้ายสุขภาพได้ เช่น ในผู้ที่ชอบนั่งอยู่ในห้องน้ำนานๆ จะอ่านหนังสือหรือสูบบุหรี่ก็ตามที ล้วนไม่ดีต่อกายวิภาคส่วนล่างนัก อาจทำให้ริดสีดวงกำเริบ

หรือถ้านั่งอยู่ท่าเดิมนานมากเข้าก็ทำให้เกิดภาวะ ‘ลิ่มเลือดอุดตัน (Deep Vein Thrombosis)’ ขึ้นมาได้ดังที่มีกรณีทางการแพทย์ที่เรียกว่า ‘หมดสติขณะถ่ายหนัก (Defecation syncope)’ จากการที่เลือดมากองกันอยู่ส่วนล่างเมื่อนั่งห้องน้ำนาน บางท่านนั่งนานจนหน้ามืดเมื่อลุกอีกที

นอกจากนั้น การนั่งห้องสุขายังไม่ดีต่อโครงสร้างของลำไส้เท่าใดนักครับ กล่าวคือ มันทำให้คนที่ท้องผูกง่ายอยู่แล้วยิ่งขับถ่ายลำบากขึ้น เนื่องจากธรรมชาติให้แรงกดจากหน้าขามนุษย์ไว้เวลานั่งยองๆ แต่เมื่อต้องนั่งสุขาแบบฝรั่งก็ทำให้ลำไส้ไม่มีแรงกดไล่สิ่งปฏิกูลออกมา ทำให้ถ่ายลำบากได้

ส่วนข้อดีของการนั่งสุขาแบบฝรั่งนั้นก็คือไม่ต้องเสี่ยงกับการ ‘กดเข่า’ จนทำให้เป็นข้อเข่าเสื่อม เพราะการนั่งยองเป็นท่าที่มีการกดของผิวกระดูกข้อเข่าสูง ท่านลองนึกถึงบานพับที่เบียดกันแน่นจนมีเสียงเอี๊ยดอ๊าด ซึ่งการนั่งยองแบบส้วมซึมนี้สามารถทำให้ข้อเข่าของผู้สูงวัยยึดได้จนเกิดอันตรายด้วย

แต่เรื่องนี้มีทางแก้ง่ายมากครับคือ ถ้าเป็นห้องน้ำแบบส้วมซึม ขอให้ไม่นั่งนานเกินไป และถ้าในบ้านมีผู้สูงวัยอยู่ก็เพียงแค่ติดราวเอาไว้ใกล้มือเผื่อฉุกเฉินจะได้ใช้ยึดหรือโหนตัวขึ้นได้

เป็นการเพิ่มความปลอดภัยในห้องน้ำด้วยตัวเองครับ


เรื่อง: น.พ.กฤษดา ศิรามพุช  คอลัมน์ รู้ไว้ใช่ว่า นิตยสารดิฉัน